Filosofische denksessies voor commissarissen en toezichthouders 2019

Filosofische denksessies voor toezichthouders

Verruim uw denken als toezichthouder

Deze reeks filosofische denksessies voor commissarissen en toezichthouders helpt u de dynamiek in uw werkveld beter te begrijpen. U wordt geprikkeld door de waan van de dag heen te kijken en het resultaatsdenken los te laten.

Met u gaan we de focus leggen op de wezenlijke vragen van het werk en het leven.

U gaat samen met collega’s de diepte in op  diverse boeiende thema’s en scherpt uw denken hiermee verder aan. U krijgt een ruimere blik op de wereld van nu.

Een vierluik voor toezichthouders:

Filosofische denksessie 1 – Waarheid & twijfel

 Donderdag 23 mei 2019 van 13:00 tot 20:30 uur

“All truth passes through three stages. First, it is ridiculed. Second, it is violently opposed. Third, it is accepted as being self-evident.” 

Arthur Schopenhauer (1788 – 1860)

Hoe kom ik tot een goed oordeel?

Een van de meest prangende thema’s van deze tijd is toch wel waarheid. Hoe weet ik nog van waar is en wat niet? Wanneer is er sprake van fake-news? Hoe kom ik tot een goed oordeel? Zijn er eigenlijk wel objectieve feiten of zijn er alleen interpretaties?

Vanuit twee verschillende denklijnen gaan we kijken naar waarheid: waarheid als onafhankelijk fenomeen en waarheid als wil. We gaan aan de slag met een discoursanalyse en een oefening in het ontdekken van veelgemaakt drogredeneringen.

Beleidsmakers, managers, bestuurders, maar ook toezichthouders in de publieke sector werken dagelijks met talloze aannames over het leven en de maatschappij. Bevindt de hedendaagse toezichthouder zich wellicht in de grot van Plato? Bent u bereid om uw eigen waarheid ter discussie te stellen?

  • 13:00 uur – Inloop met koffie/thee, cake
  • 13:30 uur – Introductie: waarheidsdilemma’s in de praktijk
  • 14:00 uur – Twee denklijnen: de onafhankelijke waarheid  en de waarheid als wil
  • 14:30 uur – de onafhankelijke waarheid: Inleiding met Plato
  • 15:00 uur – de waarheid als wil: Inleiding met Schopenhauer
  • 16:00 uur – Aan de slag: analyseer het discours met Foucault en Derrida
  • 17:00 uur – Plenaire bespreking discoursanalyse
  • 17:30 uur – de onafhankelijke waarheid: Denkputten en drogredeneringen (Hume)
  • 18:00 uur – Diner
  • 19:00 uur – Aan de slag: drogredenen analyse
  • 19:45 uur – Plenaire terugkoppeling: drogredenen analyse
  • 20:00 uur – Wat leren we van beide denklijnen?
  • 20:30 uur – Einde programma

Filosofische denksessie 2 – Macht & gezag

Dinsdag 4 juni 2019 van 13:00 tot 20:30 uur

“The first method for estimating the intelligence of a ruler is to look at the men he has around him.”  
 
Niccolo Machiavelli (1469 – 1527)
 

Wat is het verschil tussen macht en gezag?

De pragmaticus Niccolo Machiavelli schreef in de 16e eeuw al: “Een sterke leider moet leren om niet altijd goed te willen handelen.” Hij analyseerde haarfijn en zonder romantiek hoe macht in de praktijk functioneert en liet ons hierover wijze lessen na. 

Ik deze denksessie gaan we nadenken over het verschil tussen macht en gezag. Is macht en gezag identiek aan elkaar of kan er tevens macht bestaan zonder gezag zoals de Franse denker Jean-Jacques Rousseau meende? En hoe ga je dan om met een dergelijke legitimiteitscrisis?

Ook voor commissarissen en toezichthouders zijn governance, mach en ‘check and balances’ belangrijke thema’s geworden. Neem de lessen van grote denkers over macht mee en ontdek hoe het in de praktijk anders kan en moet.

  • 13:00 uur – Inloop met koffie/thee, cake
  • 13:30 uur – Opening met praktijkdilemma’s:
  • 14:00 uur – Twee denklijnen: macht door resultaat en macht door proces
  • 14:30 uur – Macht door resultaat: Inleiding met Hobbes
  • 15:00 uur – Macht door proces: Inleiding met Rousseau
  • 16:00 uur – Aan de slag: hoe sluit je systeemwereld aan bij leefwereld? (Habermas)
  • 17:00 uur – Plenaire bespreking systeem/leefwereld analyse
  • 17:30 uur – Macht door resultaat: Lessen van Machiavelli voor modern leiderschap
  • 18:00 uur – Diner
  • 19:00 uur – Aan de slag: Op zoek naar de moderne leider
  • 19:45 uur – Plenaire terugkoppeling: Moderne leider
  • 20:00 uur – Wat leren we van beide denklijnen
  • 20:30 uur – Einde programma

Filosofische denksessie 3 – Pathos & logos

Donderdag 20 juni 2019 van 13:00 tot 20:30 uur

Reason Is and Ought Only to Be the Slave of the Passions

David Hume (1711-1776)

Moet ik rationeel zijn of mijn hart volgen? 

“Sapere aude”, durf jezelf van je eigen verstand te bedienen schreef Immanuel Kant in de 18e eeuw. Maar wat is het om rationeel te handelen, thuis en in je werk? Is het rationeel om te luisteren naar je emoties of moet je hiervoor juist je emoties uitschakelen?

De beroemde Britse filosoof David Hume poneerde de stelling dat de rede slechts in dienst staat van je passies of emoties. De rede kan je vertellen hoe je het beste je doelen kunt bereiken, maar niet welke doelen je na moeten streven. Dat we ten diepste gedreven worden door diepgewortelde empathische vermogens is iets wat bioloog Frans de Waal krachtig heeft laten zien. Dus we moeten handelen uit liefde, maar hoe doen we dat?

Toch zijn onze empathische vermogens grillig en partijdig. Is het niet beter om toch je verstand te gebruiken en de emoties even opzij te zetten. Denk mee over de grenzen en mogelijkheden van uw eigen rede.

  • 13:00 uur – Inloop met koffie/thee, cake
  • 13:30 uur – Opening met praktijkdilemma’s:
  • 14:00 uur – Twee denklijnen: pathos en logos
  • 14:30 uur – Logos: Inleiding met Plato
  • 15:00 uur – Pathos: Inleiding met David Hume
  • 15:30 uur – Onze empathische natuur (Frans de Waal)
  • 16:00 uur – Aan de slag: op zoek naar volutionele harmonie (Harry Frankfurt)
  • 17:00 uur – Plenaire bespreking: volutionele harmonie
  • 17:30 uur – Logos: Korsgaard & Peter Singer
  • 18:00 uur – Diner
  • 19:00 uur – Aan de slag: Een utilistische calculatie
  • 19:45 uur – Plenaire terugkoppeling: utilistische calculatie
  • 20:00 uur – Wat leren we van beide denklijnen?
  • 20:30 uur – Einde programma

Filosofische denksessie 4  – Rechtvaardigheid

Dinsdag 2 juli 2019 van 13:00 tot 20:30 uur

“A just society is a society that if you knew everything about it, you’d be willing to enter it in a random place”

John Rawls (1921 – 2002)

Wanneer is er sprake van eerlijk delen?

Wat is een rechtvaardige samenleving en hoe bereik je die? Gaat het om gelijke procedures of om een egalitaire uitkomst? Wat zou je als rechtvaardig beschouwen als je niet wist welke positie je zou krijgen in de samenleving? Of is rechtvaardigheid juist afhankelijk van de waarden en normen van een specifieke gemeenschap?

Tijdens de denksessie gaan we twee verschillende paradigmas van rechtvaardigheid doordenken. We beginnen met de meest dominante kijk op rechtvaardigheid, het liberale paradigma, met eerst haar meest extreme positie (libertarisme). We bespreken we de kritiek op het liberalisme middels de alternatieve benadering van rechtvaardigheid vanuit gemeenschapswaarden (het communitarisme). Tot slot gaan we kijken naar denken vanuit het ontwikkelen van vermogens is praktisch uitgewerkt in de “capabilities approach” van Martha Nussbaum.

We beginnen deze denksessie echter met een oefening eerlijk delen. Op welke manier kunnen we goederen eigenlijk “eerlijk” verdelen? Wat is er allemaal denkbaar? Hoeveel kunt u er bedenken?

  • 13:00 uur – Inloop met koffie/thee, cake
  • 13:30 uur – Opening met praktijkdilemma’s:
  • 14:00 uur – Twee denklijnen: het liberale paradigma en het communitaristische paradigma
  • 14:30 uur – Communitaristische paradigma: Inleiding met Aristoteles
  • 15:00 uur – Het liberale paradigma: Inleiding met Locke en Nozick
  • 16:00 uur – Aan de slag: wat zijn rechtvaardige principes vanachter een “veil of ignorance” (Rawls)
  • 17:00 uur – Plenaire bespreking “viel of ignorance”
  • 17:30 uur – Communitaristische paradigma: Kritiek op het liberale paradigma (Sandel)
  • 18:00 uur – Diner
  • 19:00 uur – Aan de slag: Rechtvaardigheid vanuit de “capabilities approach” van Nussbaum.
  • 19:45 uur – Plenaire terugkoppeling:  “capabilities approach”
  • 20:00 uur – Wat leren we van beide denklijnen?
  • 20:30 uur – Einde programma

Doelgroep:

Leden van de Raad van Commissarissen of Raad van Toezicht van commerciële en not-for-profit organisaties zoals woningcorporaties, onderwijs-, zorg- en welzijnsorganisaties en (semi) overheden.

Locatie:

De trainingen vinden plaats op het prachtige Landgoed ISVW (Internationale School voor de Wijsbegeerte) in Leusden.

Het landgoed ligt volop in het groen en maakt deel uit van een sfeervolle accommodatie. De ISVW heeft een maatschappelijke opdracht, alle inkomsten uit het horecabedrijf komen volledig ten goede aan de filosofiebeoefening waarvoor de Internationale School voor Wijsbegeerte bijna 100 jaar geleden is opgericht. Het adres is: Dodeweg 8, 3832 RD Leusden

Kosten:

  • De kosten voor losse sessies bedragen 449 euro (excl. btw) per sessie.
  • U kunt de hele reeks volgen voor een gereduceerd bedrag van 1395 euro (excl. btw).
  • Alle prijzen zijn inclusief middag- en avondarrangement en trainingsmateriaal.

Inschrijving:

  • Inschrijven aparte denksessies mogelijk.
  • Tot vier weken voor aanvang van de training 100% gratis annuleren.
  • Facturatie na annuleringstermijn.

Doel van deze trainingsreeks:

  • U scherpt uw denken als toezichthouder aan
  • U gaat met collega's de diepte in op voor u relevante thema's
  • U krijgt een beter begrip van de dynamiek in uw werkveld
  • U neemt kennis van de gedachten van grote denkers

Certificering:

Met de accreditatie bij het CRKBO (Centraal Register Kort Beroepsonderwijs) voldoen de training aan de voorwaarden permanente educatie. Elke denksessie levert bestuurders en commissarissen van woningcorporaties 5 PE punten op.

Data en tijden:

  • Donderdag 23 mei 2019
  • Dinsdag 4 juni 2019
  • Donderdag 20 juni 2019
  • Dinsdag 2 juli 2019
Alle denksessies zijn van 13:00 tot 20:30 uur (inclusief diner).

Trainers:

De trainingsreeks wordt georganiseerd door OVERDENKWERK in samenwerking met wetenschappers van diverse universiteiten, waaronder de Universiteit van Tilburg en de Radboud Universiteit Nijmegen. Een beschrijving van de trainers vindt u hier.

Deelnemers:

De denksessies gaan door wanneer er minimaal 8 deelnemers zijn. Het maximaal aantal deelnemers is 16. 

Voorkennis:

Bent u al langer geïnteresseerd in filosofie en wilt u zich hier graag eens in verdiepen, dan heeft u de juiste motivatie. Er is geen specifieke voorkennis vereist.

Studiebelasting:

De studiebelasting is 1-2 uur voorbereiding per denksessie. De netto studietijd is 5 uren per denksessie.

Studiemateriaal:

Voorafgaand aan elke denksessie worden teksten en andere relevante media beschikbaar gesteld.

Zorvuldigheid:

Bij inschrijving zijn de algemene voorwaarden van OVERDENKWERK van toepassing.